Dát lea Diehtosuodjaluseiseváldi (Datainspektionen)
Diehtosuodjaluseiseváldi lea ruoŧelaš eiseváldi. Min bargu lea geahččat bearrái ahte persovdnadieđuid gieđahallan servodagas ii mielddisbuvtte dárbbašmeahttun sisabáhkkemiid ovttaskas olbmo persovnnalaš integritehtas. Min kontuvra lea Drottninggatanis Stockhoalmmas.
Mii gávdnot du dihte
Olles eallima registrerejuvvojit dieđut du birra. Skuvllas, báŋkkus, barggus, go gávppašat, go manat doaktára luhtte dehe luoikkat girjjiid girjerádjosis. Du priváhta suorgi maiddái guoskkahuvvo go dieđut du birra almmuhuvvojit Interneahtas.
Registreren ja persovdnadieđuid gieđahallan leat máŋggain surggiin dárbbašlaččat go servodat galgá doaibmat muhto dus lea riekti ahte muhton oassi lea ráfáiduvvon. Čuožžu maiddái vuođđolágas ahte galggat suodjaluvvot nu ahte du persovnnalaš integritehta ii rihkkujuvvo go dieđut du birra gieđahallojuvvojit. Makkár suodjalus lea govviduvvo lágain ja lea Diehtosuodjaluseiseváldi mii lea ožžon bargogohččosa geahččat bearrái ahte suodjalus doaibmá.
Ovdamearkka dihte lea dušše lohpi registreret dieđuid du birra mearriduvvon ulbmiliidda ja daid ii oačču rievdadit maŋŋel, don galggat oažžut dieđu gieđahallama birra ja dus lea riekti dárkkistit ahte dieđut leat njuolga ja boasttovuođat galget njulgejuvvot. Loga eanet Lagar & regler vuolde.
Mii oahpahit ja dieđihit daid olbmuid geat gieđahallet persovdnadieđuid ja doallat siiguin oktavuođa. Mii dárkkistit ahte sii čuovvut lágaid. Mii váikkuhit nu ahte ođđa lágat ožžot njuolggadusaid mat suddjejit integritehta. Mii hoaidit oktavuođaid lassánan gaskariikkalaš ovttasbarggus. Jus dus leat jearaldagat don leat buresboahtin riŋget, čállit dehe sádde e-boastta. Mii gávdnot du dihte!
Mii addit ráđiid ja juohkit máhtu
Juohke beaivvi mii oažžut ollu jearaldagaid. Leat fitnodagat ja eiseválddit mat háledit diehtit makkár gáibádusat lágain leat. Leat maiddái ovttaskas olbmot geat váldet miiguin oktavuođa go háledit diehtit makkár rievttit sis leat. Mis lea dieđihanvirgi gos juristtat vástidit jearaldagaid telefovnna ja e-boastta bakte.
Dán ruovttusiiddus don gávnnat visot vuođđodieđuid ja ođđasiid mat gávdnojit min suorggis. Dás sáhtat maiddái nuvttá leddet vulos čállagiid digitála hámis dehe diŋgot prentejuvvon veršuvnnaid. Njelljii jagis mii almmuhit aviissa (Integritet i fokus) artihkkaliiguin, notiisaiguin ja kommentáraiguin. Mii lágidit maiddái gurssaid ja semináraid.
Persovdnadieđut
Sátni persovdnadiehtu lea guovddáš doaba Diehtosuodjaluseiseválddis. Sátni mearkkaša visot dieđut maid sáhttá čatnat ealli olbmui. De ipmirda man hirbmat viiddes doaibma min bargogohčus lea. Servodagas gieđahallojuvvojit juohke beaivvi hirbmat ollu persovdnadieđut. Mii vuoruhit iežamet barggu ja bidjat guovddážii hearkkes surggiid, ođđa dáhpáhusaid ja guovlluid gos riska rihkkumii lea earenoamáš stuoris.
Lágat ja njuolggadusat
Persovdnadiehtoláhka, kredihttadiehtoláhka ja inkassoláhka leat visot ásahuvvon suodjalandihte ovttaskas olbmo álbmotrievttálaš persovnnalaš integritehta. Diehtosuodjaluseiseváldi lea dat eiseváldi mii geahččá bearrái ahte dát lágat čuovvojuvvojit.
Persovdnadieđut
Dás sáhtát lohkat mat persovdnadieđut leat ja makkár njuolggadusat stivrejit olbmo gii bargá persovdnadieđuiguin. Jus háledat diehtit juoida persovdnadieđuid birra mii ii čuočču dás, de sáhtát riŋget Diehtosuodjaluseiseváldái, telefovdnanummir 08-657 61 00.
Persovdnadieđut leat čállagat dehe govat du birra. Sáhttet leahkit du namma, persovdnanummir dehe juoga iežá mii lea earenoamáš dušše dutnje.
Persovdnadiehtoláhka
Persovdnadiehtolága (PuL) ulbmil lea ahte suddjet olbmuid vai sin persovnnalaš integritehta ii rihkkujuvvo dalle go persovdnadieđut gieđahallojuvvojit. Doaba "gieđahallat" lea viiddis, sisdoallá sisačohkkema, registrerema, vurkema, meannudeami, lávdama, heaittiheami ja nu ain. Persovdnadiehtolága vuođđu leat oktasaš njuolggadusat mat leat mearriduvvon EO:as.
Persovdnadiehtolágas gávdnojit njuolggadusat got persovdnadieđuid oažžu gieđahallat. Láhka vuođusta mieđáhussii olbmuin geat leat registrerejuvvon ja diehtojuohkin sidjiide. Gávdno maiddái njuolggadusat sihkarvuođa birra ja njulgen boasttu dieđuin. Fitnodagat, eiseválddit, searvvit ja earát sáhttet nammadit persovdnadiehtoáššeolbmá gii iešráđálaččat dárkkista ahte persovdnadieđut gieđahallojuvvojit riekta doaimmas.
Strukturerejuvvon vai eahpestrukturerejuvvon dieđut?
Jus persovdnadieđut vurkejuvvojit registtaris, de leat strukturerejuvvon dieđut. Jus persovdnadieđut gávdnojit golgi teavsttas dehe e-boasttas, de leat eahpestrukturerejuvvon dieđut. Strukturerejuvvon persovdnadiehtogieđallamii gávdnojit mihá eanet njuolggadusat go eahpestrukturerejuvvon persovdnadiehtogieđallamii.
Spiehkastagat ja eará lágat
Njuolggadusat eará láhkaásaheamis sáhttet váldit badjel mearrádusaid persovdnadiehtolágas, ovdamearkka dihte got persovdnadieđut galget gieđahallojuvvot vearrohálddahusas, dearvvašvuođa- ja buohccedikšumus, sosálabálvalusas ja poliissas. Persovdnadiehtoláhka ii leat gustovaš čielga priváhta persovdnadieđuid gieđahallamii. Gávdno maiddái spiehkastat go guoská almmolašvuođaprinsihpii ja prenten- ja cealkinfriddjavuhtii.
Dán oaččut dahkat ruovttusiiddus
Don gii áiggut bidjat olggus persovdnadieđuid ruovttusiidui fertet čuovvut persovdnadiehtolága. Dan fertet dahkat vaikko lea priváhta ruovttusiidu. Dus ferte maiddái leahkit buorre ágga jus galggat oažžut bidjat olggus persovdnadieđuid ruovttusiidui. Dávjá ferte dat olmmoš man birra čálát dehe gii lea mielde govas mieđihit ovdal go persovdnadieđut bidjojuvvojit ruovttusiidui.
Dán ožžot gávppit ja searvvit dahkat
Dus geas lea gávpi vai fitnodat oaččut seastit persovdnadieđuid iežat kundariid birra. Muhto dieđut ožžot dušše geavahuvvot dasa ahte du gávpi vai fitnodat galgá sáhttit vuovdit buktagiid ja bálvalusaid ja oažžut mávssu kundariin.
Searvvit ožžot registreret iežaset miellahtuid namaid, čujuhusaid ja telefovdnanummariid. Persovdnanummariid oažžu searvi registreret dušše jus lea dárbu. Miellahttonummir ii oažžu leahkit seammá go persovdnanummir. Miellahtut fertejit oažžut diehtit masa sin namat, čujuhusat ja persovdnanummarat galget geavahuvvot. Searvvi stivra galgá geahččat bearrái ahte searvi čuovvu persovdnadiehtolága. Politihkalaš ja oskkolaš searvvit eai oačču muitalit miellahtuid namaid, čujuhusaid ja persovdnanummariid earáide.
Dán ožžot bargoaddit ja eiseválddit dahkat
Bargoaddis ii leat riekti lohkat bargiid priváhta e-boastta. Muhto bargoaddis sáhttá leahkit riekti váldit sealvvi got bargit geavahit iežaset dihtoriid. Juohke okta bargobáikkis ferte čuovvut persovdnadiehtolága.
Almmolaš dokumeanta leat teavsttat vai govat mat gávdnojit eiseválddiin. Juohke ovttas lea riekti lohkat almmolaš dokumeanttaid mat eai leat suollemassteampiluvvon. Eiseválddit eai oačču addit olggus dieđuid mat sisdollet persovdnadieđut jus eiseváldi gáddi ahte daid sáhttá geavahit eahpelágalaččat.
Registarválddus
Dus lea riekti oažžut diehtit makkár persovdnadieđut du birra gávdnojit sierralágán eiseválddiin. Sáhtát čállit reivve eiseváldái ja sihtat registarváldosa.
Persovdnadiehtoovddasvástideaddji
Persovdnadiehtoovddasvástideaddji lea son gii čohkke sisa dehe bargá persovdnadieđuiguin ja mearrida masa daid galgá geavahit. Lea measta álo fitnodat dehe eiseváldi mii lea persovdnadiehtoovddasvástideaddji. Dat mii lea persovdnadiehtoovddasvástideaddji galgá geahččat bearrái ahte persovdnadiehtoláhka čuovvujuvvo ja ahte visot ožžot dan dieđu masa sis lea riekti.
Inkasso
Jus háledat diehtit juoga inkasso birra mii ii čuočču dás, de sáhtát riŋget midjiide Diehtosuodjaluseiseválddis. Telefovdnanummir lea 08-657 61 00.
Dus geas lea ruhtavealgi soapmasii fertet máksit ruđaid njuolga áiggi. Sáhttá leahkit orohaga láigoruhta dehe juoga maid leat oastan máksogoarideamis. Jus it mávsse njuolga áiggi sáhtát oažžut gáibádusreivve. Dat gohččoduvvo inkasso. Go oaččut gáibádusreivve de fertet dakkaviđe máksit dan maid leat vealgin. Jus nu it daga de kruvnnafáldi sáhttá sierralágán vugiid mielde bágget du máksit. Rehket dehe muittuhus ahte máksit rehkega ii leat inkasso.
Njuolggadusat got geavaha inkasso
Son gii sádde gáibádusreivve ferte dan dahkat njuolga vuogi mielde. Gáibádusreive ferte leahkit hui čielga ja das galgá boahtit ovdan namma geasa dus lea ruhtavealgi. Das ferte boahtit ovdan man ollu ruhta dus lea vealgin ja goas galggat máksit ja man alla reantu lea.
Jus it leat máksan njuolga áiggi de sáhtát šaddat máksit reanttu. Gáibádusreivves galgá boahtit ovdan man alla reantu lea. Sáhtát maid šaddat máksit inkassogáibádusa ja máksinmuittuhusaid ovddas.
Jus du mielas vealgi lea boasttut de fertet čállit ja čilget manin it áiggu máksit. Čále fitnodahkii dehe dan olbmui geasa dus lea ruhtavealgi.
Kredihttadiehtu
Jus háledat diehtit juoga kredihttadieđu birra mii ii čuočču dás de sáhtát riŋget midjiide Diehtosuodjaluseiseválddis. Telefovdnanummir lea 08-657 61 00.
Kredihttadiehtu muitala du ja iežat ruhtadoalu birra. Kredihttadieđus boahtá ovdan gii don leat ja man ollu ruđa don dienidat. Das čuožžu maiddái jus dus lea dehe lea leamaš ruhtavealgi. Das sáhttá maiddái čuožžut jus leat náitalan dehe jus leat sirdan iežá riikii.
Njuolggadusat got geavaha kredihttadieđu
Jus soames háleda kredihttadieđu du birra, de ferte sus leahkit buorre ágga dasa. Ovdamearkka dihte sáhttá báŋku geas háledat lodnet ruđaid ja ođđa láigoverde oažžut kredihttadieđu du birra.
Dat mii čuožžu kredihttadieđus leat muhtomin hearkkes dieđut. Son gii čállá kredihttadieđu ferte danin čuovvut sierra lága, kredihttadiehtoláhka, ja ferte maiddái oažžut lobi Diehtosuodjaluseiseválddis. Gávdnojit earenoamáš fitnodagat mat čállet kredihttadieđuid. Muhtomin leat sierralágán kredihttadiehtonjuolggadusat ovttaskas olbmuid ja fitnodagaid birra.
Don galggat álo oažžut diehtit go soames lea ožžon kredihttadieđu du birra ja don galggat maiddái oažžut diehtit mii boahtá ovdan kredihttadieđus. Son gii čállá kredihttadieđu iige lea njuolggus dasa sáhttá oažžut ráŋggaštusa. Jus juoga lea boastut kredihttadieđus de dan galgá njulget. Jus don huobmat dakkáraš boasttovuođa, váldde de oktavuođa fitnodagain gii čálii kredihttadieđu.
Jus kredihttadiehtu soamesládje vahágahttá du, de dus sáhttá leahkit njuolggus oažžut buhtadusa fitnodagas gii čálii kredihttadieđu.
Jus háledat váidit
Muhtomin don anát ahte du persovdnadieđut geavahuvvojit boastut. Ovdamearkka dihte njuolggorekláma, persovdnadieđut Interneahtas dehe inkassofitnodagat. De sáhtát váidit Diehtosuodjaluseiseváldái.
Eai gávdno sierralágán gáibádusat got váidin Diehtosuodjaluseiseváldái galgá hábmejuvvot ja ii dárbbaš geavahit sierra skovi ge. Lea doarvái jus don reivves dehe e-boasttas muitalat maid don háledat váidit. Dus lea vejolašvuohta mannat njuolga persovdnadiehtoovddasvástideaddjái (fitnodat, eiseváldi dehe searvi) ja geahččalit njulget dan maid háledat váidit.
Dieđut váidináššiin mat bohtet Diehtosuodjaluseiseváldái leat dábálaččat almmolaččat. Dat mearkkaša ahte vaikko gii sáhttá gáibidit oaidnit maid leat čállán midjiide. Jus du čállagis leat hearkkes dieđut, de sáhttet dát dieđut šaddat suollemašvuođa dieđut.
Lea buorre jus čuovvovaš dieđut leat mielde:
- Gean dehe geaid vuoste du váidalus lea
- Mainna don leat eahpeduhtavaš
- Mii lea dáhpahuvvan ja goas
- Du namma ja got mii oažžut duinna oktavuođa (telefovdnanummir, čujuhus dehe e-boasta) Sáhttá maid leahkit anonyma.
- Sádde áinnas mielde kopiijaid áššis maid don háledat váidit.
Eaŋkilis vástádus vásitiduvvo dábálaččat juristtain geat barget Diehtosuodjaluseiseválddi dieđihanvirggis ja dávjjimusat oaččut vástádusa golbma bargobeaivvi siste. Dakkáraš áššit rátkkojuvvojit eret maŋŋel golbma mánu.
Eanet váddásit jearaldagat ja váidalusat registrerejuvvojit ja sestojuvvojit. Maŋŋel go ášši lea registrerejuvvon oažžu gieđahalli hoaidit ášši. Jus háledat oktavuođa gieđahalliin, riŋge 08-657 61 00.
Váldde oktavuođa Diehtosuodjaluseiseválddiin
Diehtosuodjaluseiseváldi gávdno Drottninggatanis Stockholmmas. Čujuhus lea Drottninggatan 29, plan 5,
Telefovdnanummir lea 08-657 61 00.
Jus háledat sádde e-boasta, de čujuhus lea:
datainspektionen@datainspektionen.se
Jus háledat čállit, de čujuhus lea:
Datainspektionen
Box 8114
104 20 Stockholm
Muitte fal ahte čálalaš kommunikašuvdna - e-boasta, dábálaš boasta dehe fáksa – sáddá nu gohččoduvvon almmolaš dokumeanta ja čállojuvvo sisa diariei. E-boasta čujuhussii datainspektionen@datainspektionen.se boahtá min registratorii mii de sádde dan njuolga olbmui. Diehtosuodjaluseiseválddi bargoveaga e-boasta čujuhusat leat čuovvovaččat: ovdanamma.goargu@datainspektionen.se




